کودکان قربانی طراحی اعتیادآور؛ متا و گوگل در دادگاه آمریکا محکوم شدند!

هیئت منصفه در کالیفرنیا و نیومکزیکو، متا و گوگل را به دلیل طراحی عمدی پلتفرم‌های اعتیادآور که باعث آسیب جدی به سلامت روان کودکان و نوجوانان شده، مسئول شناخت. در دو رای تاریخی، این شرکت‌ها به پرداخت میلیون‌ها دلار جریمه محکوم شدند و حالا نگاه‌ها به بریتانیا دوخته شده تا اقدامی مشابه انجام دهد.
متا و گوگل

در یک تحول قضایی بی‌سابقه در اواخر مارس ۲۰۲۶، دادگاه عالی لس‌آنجلس، متا و گوگل را به دلیل طراحی اعتیادآور اینستاگرام و یوتیوب که منجر به آسیب روانی شدید برای یک کاربر خردسال شده بود، مسئول شناخت . شاکی پرونده که اکنون یک زن بیست ساله است، ثابت کرد که استفاده از این پلتفرم‌ها در سنین شش و نه سالگی، باعث ایجاد اضطراب، افسردگی، بدشکلی بدنی و افکار خودکشی در او شده است.

فقط در یک روز، دو رای متفاوت اما مکمل صادر شد. در پرونده کالیفرنیا، متا و گوگل موظف به پرداخت شش میلیون دلار غرامت شدند . در پرونده دیگر در نیومکزیکو، متا به دلیل گمراه کردن کاربران درباره ایمنی پلتفرم‌هایش و به خطر انداختن کودکان در برابر بهره‌کشی جنسی، به پرداخت ۳۷۵ میلیون دلار محکوم شد . نکته کلیدی این است که شاکیان با تمرکز بر «نقص طراحی» پلتفرم‌ها و نه محتوای تولیدشده توسط کاربران، توانستند از سد قانونی infamous Section 230 عبور کنند.

این پیروزی قضایی، آتش زیر پای ناظران بریتانیایی انداخته است. همزمان با این احکام، مجلس اعیان بریتانیا برای سومین بار لایحه ممنوعیت استفاده از شبکه‌های اجتماعی برای زیر شانزده سال‌ها را رد کرد . با این حال، «ناظر رقابتی و بازارهای بریتانیا» (CMA) تحقیقات خود را برای اعطای «وضعیت بازار استراتژیک» به این غول‌ها آغاز کرده و نخست‌وزیر نیز در آوریل ۲۰۲۶، مدیران متا و گوگل را به داونینگ استریت احضار کرد.

متا و گوگل ضمن اعلام مخالفت شدید با این احکام و قصد خود برای تجدیدنظرخواهی، استدلال می‌کنند که سلامت روان نوجوانان موضوعی پیچیده است و نمی‌توان آن را به یک اپلیکیشن خاص نسبت داد . اما وکیلی که این پرونده را رهبری می‌کند، به صراحت می‌گوید: «این فقط نبرد اول یک جنگ بسیار طولانی است» . او هشدار می‌دهد که این شرکت‌ها «پول بیشتری از خدا دارند» و بدون نظارت شدید قانونی، هرگز داوطلبانه رفتار خود را تغییر نخواهند داد.