پایان یک دوران: مایکروسافت قفس طلایی اوپنای آی را شکست.
مایکروسافت و اوپنایآی در تاریخ ۲۷ آوریل ۲۰۲۶ قرارداد انحصاری هفت ساله خود را بازنویسی کردند. بر اساس توافق جدید، مایکروسافت دیگر حق انحصاری فروش محصولات اوپنایآی را ندارد و این شرکت میتواند سرویسهای خود را روی هر ابری ارائه دهد. مایکروسافت نیز دیگر سهمی از درآمد اوپنایآی دریافت نمیکند اما همچنان تا سال ۲۰۳۲ از فناوری آن استفاده خواهد داشت.
طی سالها، رابطه مایکروسافت و اوپنایآی به عنوان یک «ازدواج اجباری» در دنیای هوش مصنوعی شناخته میشد. اما این ازدواج در تاریخ ۲۷ آوریل ۲۰۲۶ رسماً به مرحله جدیدی وارد شد؛ مایکروسافت قبول کرد که انحصار خود را بر فروش محصولات اوپنایآی کنار بگذارد و به این شرکت اجازه دهد تا سرویسهایش را روی هر پلتفرم ابری از جمله آمازون وب سرویس و گوگل ابری ارائه دهد. نقطه عطف این ماجرا اوایل سال ۲۰۲۶ بود، زمانی که اوپنایآی قراردادی پنجاه میلیارد دلاری با آمازون بست تا پلتفرم Frontier خود را منحصراً روی ایدبلیواس اجرا کند؛ قراردادی که با توافق قبلی با مایکروسافت در تضاد بود و مجبورشان کرد به میز مذاکره برگردند.
بر اساس ترتیبات جدید، مایکروسافت دیگر سهمی از درآمد اوپنایآی دریافت نمیکند و در مقابل، اوپنایآی نیز متعهد شده است تا سال ۲۰۳۰ سهم خود را از درآمدش به مایکروسافت پرداخت کند. جالب اینجاست که اوپنایآی قول داده تا سقف دویست و پنجاه میلیارد دلار دیگر نیز از خدمات ابری Azure خریداری کند و محصولات جدیدش را ابتدا روی این پلتفرم عرضه نماید. در عمل، مایکروسافت سهام ۲۷ درصدی خود در اوپنایآی را حفظ کرده و همچنان تا سال ۲۰۳۲ میتواند از مدلهای آن در محصولاتی مانند Copilot استفاده کند. تحلیلگران شرکت Wedbush این تغییر را برای مایکروسافت «نسبتاً مثبت» ارزیابی کردهاند؛ زیرا وابستگی بیش از حد به یک شریک را کاهش میدهد و مسیر را برای همکاری با سایر استارتاپهای هوش مصنوعی مانند Anthropic باز میگذارد.
نکته کلیدی این است که موتور محرک این تغییر، افزایش فشار رقابتی از سوی آنتروپیک بوده است. آنتروپیک با جذب سرمایهگذاری چهارصد میلیارد دلاری از گوگل و دویست و پنجاه میلیارد دلاری از آمازون، زیرساخت ابری فوقالعاده قدرتمندی فراهم کرده و در بازار سرمایهگذاری به ارزشی نزدیک به یک تریلیون دلار دست یافته است. در مقابل، اوپنایآی که بیش از ۹۰ درصد زیرساختش به Azure وابسته بود، چارهای جز آزادسازی خود نداشت. این توافق جدید نشاندهنده پایان عصر «قفلشدگی ابری» در صنعت هوش مصنوعی است و آغاز دورهای که در آن مدلهای زبانی بزرگ میتوانند روی چندین پلتفرم اجرا شوند. ردموندیها با این مانور هوشمندانه، نه تنها کیک چند میلیارد دلاری خود را حفظ کردند، بلکه حالا آزادانهتر میتوانند به دنبال شرکای جدید برای آینده هوش مصنوعی بگردند.