کشفی که اخترشناسان را متحیر کرد: کهکشانی باستانی که هرگز نمیچرخد!
تلسکوپ فضایی جیمز وب در یک کشف شگفتانگیز، کهکشانی عظیم به نام XMM-VID1-2075 را شناسایی کرده که هیچ گونه چرخشی از خود نشان نمیدهد. این در حالی است که کهکشان مذکور تنها ۲ میلیارد سال پس از انفجار بزرگ شکل گرفته و بر اساس تئوریهای موجود، کهکشانهای جوان باید به شدت در حال چرخش باشند.
اخترشناسان با استفاده از تلسکوپ فضایی جیمز وب، موفق به کشف پدیدهای شدهاند که تمام تصورات پیشین درباره تکامل کهکشانها را به چالش میکشد. آنها کهکشانی عظیم و باستانی را مشاهده کردهاند که برخلاف تمام قوانین شناخته شده، هیچ گونه حرکات چرخشی از خود نشان نمیدهد . این یافته حیرتانگیز در تاریخ ۴ می ۲۰۲۶ (۱۴ اردیبهشت ۱۴۰۵) در مجله Nature Astronomy منتشر شده است.
کهکشان کشف شده که XMM-VID1-2075 نام دارد، زمانی وجود داشته که کیهان تنها ۲ میلیارد سال سن داشته است. نکته شگفتانگیز این است که این کهکشان نه تنها چندین برابر کهکشان راه شیری ستاره دارد، بلکه مدتهاست که فرآیند تولد ستارگان جدید در آن متوقف شده است . بر اساس تئوریهای رایج، کهکشانهای جوان باید در حال چرخش باشند و این ویژگی چرخشی معمولاً در کهکشانهای مسن و کهنتری دیده میشود که میلیاردها سال از عمرشان میگذرد.
پروفسور بن فارست، محقق ارشد این پروژه از دانشگاه کالیفرنیا، در مصاحبه خود گفت: «این کهکشان به طور خاص هیچ نشانهای از چرخش از خود نشان نمیداد، که هم غافلگیرکننده بود و هم بسیار جالب توجه است» . محققان معتقدند دلیل این پدیده نادر میتواند برخورد و ادغام دو کهکشان بوده باشد که در جهت مخالف هم با سرعت یکسان میچرخیدند و در نتیجه، حرکت چرخشی یکدیگر را خنثی کردهاند.
نکته مهم این است که این فرآیند خنثیسازی چرخش در کهکشانهای محلی ممکن است میلیاردها سال طول بکشد، اما اخترشناسان شواهدی یافتهاند که نشان میدهد این فرآیند در کهکشان XMM-VID1-2075 در مدت زمان بسیار کوتاهتری رخ داده است . تیم تحقیقاتی اکنون به دنبال کهکشانهای مشابهی در کیهان اولیه میگردد تا با مقایسه آنها با شبیهسازیهای کامپیوتری، درک بهتری از چگونگی شکلگیری و تکامل کهکشانها به دست آورد.